Uganda Hakkında
Tam Adi: Uganda Cumhuriyeti 
Cografi Konumu: 1 00 N, 32 00 E
Nufus: 34.5 milyon (BM, 2011) 
Baskent: Kampala 
Yuzolcumu: 241,038 km2 
  Kara: 197,100 km2 
  Su: 43,938 km2 
Temel Diller: Ingilizce (resmi), Swahili (resmi), Luganda, Luo, cesitli Bantu ve Nilotik dilleri 
Temel Dinler: Katolik 41.9%, Protestan 42% (Anglikan 35.9%, Pentakostalizm 4.6%, Yedinci Gun Adventistleri 1.5%),   Musluman 12.1%, Diger 3.1%, Hic 0.9% (2002 sayimi)
Okuryazarlik Orani: 73% (UBOS 2012)
Para Birimi: 1 Uganda Silini (UGX)= 0.000376567 Amerikan Dolari 
Temel Ihracat: Kahve, balik ve balik urunleri, cay, tutun, pamuk, misir, fasulye ve susam 
Endustri: Seker, bira, tutun, pamuk tekstili, cimento 
Tarim - Hayvancilik: Kahve, cay, pamuk, tutun, inek, sut 
Ithalat: 
Kisi Basina Dusen Gayri Safi Milli Gelir: 510 Amerikan Dolari (Dunya Bankasi, 2011) 
Internet TLD: .ug 
 Uluslararasi Arama Kodu: +256 

Uganda denize kiyisi olmayan bir Dogu Afrika ulkesidir. Doguda Kenya, batida Demokratik Kongo Cumhuriyeti, kuzeyde Guney Sudan ve guneyde Tanzanya ve Ruanda ile sinir komsusudur. Savannah platosu, daglar ve gollerden olusur. Tropikal iklime sahip olan ulke genellikle yagmurludur, iki kuru mevsimi vardir: Aralik-Subat ve Haziran-Agustos. Gunluk ortalama sicaklik nadiren 29 dereceyi gecer (84F)


Eski Ingiltere Basbakani Winston Churchill, “Afrika Seyahatim” adli kitabinda, gorkem, sekil ve renk cesitliliginden ve hayattaki bolluktan Uganda’yi “Afrika’nin Incisi” adiyla anmistir. Tum bu ozellikler Uganda’yi dunyanin onde gelen turistik yerlerinden biri yapmaktadir.
 
Uganda halki cok zengin bir kultur ve sasirtici bir tarihe sahiptir. Ulke, 16. Yuzyila ve oncelerine donersek, Afrika’nin en etkileyici tarihi, siyasi, sosyolojik ve antropolojik kralliklarindan bazilarina sahiptir.
 
Tarihcilerin soylediklerine dayanarak, gunumuz Ugandasinin asil yasayanlari, yaklasik 2500 yil once, kitlesel goc gruplari, verimli topraklar aramaya, bitkiler aramaya ve sigir otlatmaya gittigi zamanlarda, avci/toplayiciydilar. Bu gruplar Bantular da dahil olmak uzere, Merkez Afrika’da ulkenin guney bolgelerine, merkezine ve ozellikle de gol ve nehir kenarlarina goc etmislerdir. Nilotikler (Luo ve Atekerler dahil) Sudan’in guneyinden ulkenin kuzey bolumune yerlesmislerdir. Asimilasyon, aile ici evlilik, guc ve toprak genislemesi icin mucadele, ulkede krallik ve reisligin dogmasina yol acmistir. Aralarinda baskin olanlar, Buganda Kralligi, Bunyoro-Kitara Kralligi, Tooro Kralligi, Ankole Kralligi, Busoga Kralligi ve Acholi Reisligidir. 

Dogal hallerinde gelisen kralliklar kral tarafindan yonetilirdi. Ve bu guc, sefler, klan liderleri ve hatta Uganda halki uzerinde saltanat kurmaya calisti. Bu yapida toprak ortak maldi, bu durum 19. Yuzyilda yabanci kolonilesmesiyle degisecekti. Uganda, Birlesik Krallik tarafindan kolonilestirildi. 

Uganda bagimsizligina 1962’de kavustu (Bu tarihe kadar Ingiliz himayesindeydi). Buna ragmen bagimsizliktan kisa bir sure sonra ulke, Apollo Milton Obote ve Idi Amin Dada’nin zalim rejimleri altinda yaklasik bir milyon Ugandalinin da olduruldugu karisiklik ve kaos ortami icine gomuldu. 1971 ve 1985 yillari arasinda Uganda politik tarihinin en hareketli donemlerini yasadi; bunlari ahlaksiz cinayetler, diktatorluk, sosyal ve ekonomik gerileme olarak tanimlayabiliriz.

1986’da Ulusal Direnis Ordusu Lideri Yoweri Kaguta Museveni iktidara geldi ve ilk yillarinda askeri ve ekonomik zorluklara ragmen ulkede baris ve istikrari sagladi. Yoweri Museveni bagimsizliktan bu yana ilk populer baskanlik seciminde, Mayis 1996’da Cumhurbaskani secildi. O zamandan beri, demokratik secimlerde halk iradesiyle iktidardadir. En son secimler 2011 yilinda gerceklestirilmistir. 

EKONOMI

Uganda ekonomisi tamamen serbest ekonomidir. Ekonomi agirlikli olarak tarima dayanir ve nufusun buyuk cogunlugu tarim ve hafif tarima dayali sanayi ile ugrasir. Ulkeye yetecek kadar yiyecek vardir ve bunun yaninda kahve, cay balik ve balik urunleri, tutun, altin, pamuk misir ve sebze ulke icin temel gelir kaynagidir. 

Hatirlatilmalidir ki, Uganda 1970 lerde ve 1980 lerin baslarinda, sivil ve askeri karisikliklarla yuzyuze gelmistir ve bunun sonucu olarak ulke ekonomik ve sosyal altyapinin yok olmasiyla karsi karsiya gelmistir. 1986’dan beri, hukumet surekli gecmis tum aksiliklere ragmen, ulkenin ekonomik refahi icin bircok reform programlari tanitmis ve uygulamaya koymustur. 2006 ve 2011 yillari arasinda Uganda’nin Gayri Safi Yurtici Hasila buyumesi yillik %5.6 ile 7.1 arasinda degisiklik gostermistir (UBOS –Uganda Istatistik Burosu). 

Ulke Ugandalilarin yasam standartlarinin gelismesiyle sonuclanan olumlu ekonomik gostergeler kaydetmeye devam etmektedir. 

ENERJİ 

Enerji Sektoru, Uganda ekonomisinin anahtar sektorudur. Ulkede toplan enerji tuketimi yaklasik olarak 11 milyon ton petrol esdegeridir (TOE) (2010). Bu tuketim kismen solar enerji, biyokutle ve fosil yakitlarla desteklenmektedir. Biyokutle nufusun %97si icin en onemli enerji kaynagidir ki bu da odun, komur veya bitki artiklari seklinde birincil enerji kaynaginin %90ini temsil eder. Petrol urunleri (ozellikle araclar ve termik santraller icin kullanilir) elektrik ulusal enerji dengesine %8.9 luk katki saglarken, elektrik sadece %1,1 lik katki saglar (121,000 TOE) Uganda 1,075,356 TOE miktarinda enerji ihrac ve 6,589 TOE ye kadar enerji ithal etmektedir. (Kaynak; Enerji ve Kalkinma Bakanligi, Uganda Enerji Dengesi 2010). Elektrik enerjisi uretiminde, hidrolik enerji kurulmus 845 MW kapasitenin %80 ini temsil eder. Su unutulmamalidir ki gercek kapasite Viktorya Golu’nun akan su seviyesi yuzunden 100 MW den daha azdir. 

ENERJİ KAYNAKLARI 

Uganda ulke geneline dagitilmis zengin enerji kaynaklarina sahiptir. Bunlar hidroelektrik, biyokutle, gunes, jeotermal, turba ve fosil yakitttan olusur. Ulkenin potansiyel enerji kaynaklari; 2000 MW hidroelektrik, 450 MW jeotermal, yillik 50 milyon ton surdurulebilir verimli 460 milyon ton kalici biyokutle, gunluk ortalama 5,1 kWh/m2 gunes enerjisi ve yaklasik 250 milyon esdeger petrol tonu turbadir. Ayrica ulkenin bati kisminda onemli miktarda petrol ve gaz yataklari tespit edilmistir. Cok uluslu petrol sirketleriyle Urun Paylasma Antlasmasinin sonuclandirilmasi ve ilgili mevzuatlarin tamamlanmasindan sonra, uretim ve rafineriler kisa sure icinde calismaya baslayacaktir. Global yenilenebilir enerji potansiyelinin 5,300 MW olmasi tahmin edilmektedir. (Kaynak: SE4ALL)